Spis treści 7 sekcji
Jak liczymy
Kalkulator to szacunek: przyjmuje, że przez 12 miesięcy przychód, koszty i wariant ZUS są takie same, a składki zostały zapłacone w tym samym roku, i liczy podatek oraz składkę zdrowotną od kwot rocznych. Wynik miesięczny to 1/12 kwoty rocznej — zaliczki i składki w poszczególnych miesiącach mogą się od niego różnić.
- Składki społeczne ZUS — w 2026 r. od podstawy 5 652 zł: emerytalna 19,52%, rentowa 8%, wypadkowa 1,67% i Fundusz Pracy z Funduszem Solidarnościowym 2,45%. Razem 1 788,29 zł miesięcznie, z dobrowolnym chorobowym (2,45%) 1 926,76 zł1. Preferencyjny ZUS liczy się od 1 441,80 zł (30% minimalnego wynagrodzenia), bez Funduszu Pracy: 420,86 zł, z chorobowym 456,18 zł1. Przy uldze na start składek społecznych nie ma.
- Składka zdrowotna — na skali 9% dochodu, na liniowym 4,9% dochodu, w obu przypadkach nie mniej niż 432,54 zł miesięcznie (od lutego 2026 do stycznia 2027; za styczeń 2026 minimum wynosiło 314,96 zł)2,3. Dochód to przychód minus koszty i minus zapłacone składki społeczne3. Na ryczałcie składka zależy od przychodu w roku pomniejszonego o odliczone składki społeczne: 498,35 zł (do 60 000 zł), 830,58 zł (do 300 000 zł) albo 1 495,04 zł (powyżej 300 000 zł)2,3.
- Podatek na skali — 12% do 120 000 zł dochodu i 32% od nadwyżki, minus kwota zmniejszająca podatek 3 600 zł rocznie (300 zł miesięcznie)5,6. Składki społeczne odliczasz od dochodu, a Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy są kosztem firmy11; składki zdrowotnej na skali nie odliczysz.
- Podatek liniowy — 19% dochodu, bez kwoty wolnej7. Zapłaconą składkę zdrowotną odliczysz od dochodu do limitu 14 100 zł w 2026 r.4
- Ryczałt — stawka od przychodu zależy od rodzaju usług: 17% wolne zawody, 15% m.in. usługi reklamowe, 14% usługi medyczne, architektoniczne i inżynierskie, 12% usługi IT i oprogramowanie, 8,5% pozostałe usługi, 5,5% produkcja i budowlanka, 3% handel i gastronomia8. Od przychodu odejmujesz składki emerytalną, rentową, chorobową i wypadkową — bez Funduszu Pracy11 — oraz 50% zapłaconej składki zdrowotnej4. Koszty firmy nie obniżają podatku. Kalkulator nie obsługuje stawek 8,5% / 12,5% (8,5% do 100 000 zł przychodu i 12,5% od nadwyżki — m.in. usługi zakwaterowania); w gastronomii 3% nie obejmuje sprzedaży napojów o zawartości alkoholu powyżej 1,5%8.
Przykład: 15 000 zł netto z faktury
Przychód 15 000 zł netto miesięcznie, koszty 1 000 zł, pełny ZUS bez chorobowego. Średnio miesięcznie zostaje na rękę: 9 504,91 zł na skali, 9 406,84 zł na liniowym i 9 828,96 zł na ryczałcie 12%. Ryczałt wygrywa, bo przy niskich kosztach podatek od przychodu jest niższy niż od dochodu, a składka zdrowotna jest stała (830,58 zł). Przy kosztach 5 000 zł miesięcznie wynik się odwraca: na skali zostaje 6 787,24 zł, na liniowym 6 301,09 zł, a na ryczałcie 5 828,96 zł — sprawdź swoje liczby w kalkulatorze.
Który wariant ZUS wybrać
- Ulga na start — przez 6 miesięcy od rozpoczęcia działalności nie płacisz składek społecznych, tylko składkę zdrowotną9.
- Preferencyjny („mały”) ZUS — potem przez 24 miesiące składki społeczne od 30% minimalnego wynagrodzenia1,10.
- Pełny ZUS — następnie składki od 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia, czyli od 5 652 zł w 2026 r.1
Z obu ulg skorzystasz, jeśli zakładasz działalność po raz pierwszy albo co najmniej 60 miesięcy od jej zakończenia lub zawieszenia i nie pracujesz dla byłego pracodawcy w zakresie obowiązków z etatu z bieżącego lub poprzedniego roku9,10. Kalkulator nie liczy „Małego ZUS Plus” (podstawa zależna od dochodu z poprzedniego roku).
Skala, liniowy czy ryczałt — od czego zależy wynik
- Koszty — im wyższe koszty, tym mniej opłaca się ryczałt (podatek od przychodu) i tym bardziej skala albo liniowy.
- Poziom dochodu — na skali do 120 000 zł dochodu stawka to 12% z kwotą zmniejszającą, powyżej 32%. Liniowy 19% zwykle opłaca się przy wyższym dochodzie.
- Ulgi — wspólne rozliczenie z małżonkiem i ulga na dzieci przysługują tylko na skali. Kalkulator ich nie uwzględnia.
- Stawka ryczałtu — ustalasz ją według klasyfikacji PKWiU swoich usług. Więcej w poradniku o stawkach ryczałtu.
Szczegółowe porównanie form znajdziesz w poradniku ryczałt, skala czy liniowy, a zasady składki na ryczałcie — w tekście o składce zdrowotnej na ryczałcie.
Czego kalkulator nie uwzględnia
- przychodów i kosztów zmiennych w ciągu roku (zaliczki i składka zdrowotna miesiąc po miesiącu różnią się od średniej),
- zmiany wariantu ZUS w trakcie roku — ulga na start trwa 6 miesięcy, a kalkulator pokazuje miesiąc z wybranym wariantem tak, jakby obowiązywał cały rok,
- terminu zapłaty składek — odliczamy je tak, jakby wszystkie zostały zapłacone w tym samym roku,
- daniny solidarnościowej (4% od dochodu powyżej 1 mln zł),
- ulg podatkowych, wspólnego rozliczenia, IP Box i składek z innych tytułów (np. umowy o pracę),
- VAT — liczymy kwoty netto.
Najczęstsze pytania
Ile zostaje z 10 000 zł netto na B2B?
Zależy od formy opodatkowania, kosztów i wariantu ZUS. Wpisz 10 000 zł w kalkulatorze — dostaniesz wynik dla skali, liniowego i ryczałtu obok siebie, w wybranym wariancie składek.
Czy składkę zdrowotną można odliczyć?
Na liniowym — od dochodu, do 14 100 zł w 2026 r. Na ryczałcie — 50% zapłaconych składek od przychodu. Na skali — nie4.
Czy kalkulator uwzględnia dobrowolne chorobowe?
Tak. Zaznacz pole „chorobowe”, a składki społeczne wzrosną o 2,45% podstawy (138,47 zł przy pełnym ZUS)1. Bez tej składki nie dostaniesz zasiłku chorobowego z ZUS.
Jak prowadzić księgowość na B2B?
Na ryczałcie wystarczy ewidencja przychodów, na skali i liniowym — podatkowa księga przychodów i rozchodów. Możesz prowadzić ją sam w programie księgowym albo powierzyć biuru rachunkowemu. Porównanie znajdziesz w rankingach programów księgowych i księgowości online.
Źródła
- ↑Wysokość składek za osoby prowadzące działalność gospodarczą w 2026 r. — zus.pl https://www.zus.pl/baza-wiedzy/skladki-wskazniki-odsetki/skladki/wysokosc-skladek-na-ubezpieczenia-spoleczne
- ↑Informacja w sprawie podstawy wymiaru składki oraz kwoty składki na ubezpieczenie zdrowotne w 2026 r. — zus.pl https://www.zus.pl/-/informacja-w-sprawie-podstawy-wymiaru-sk%C5%82adki-oraz-kwoty-sk%C5%82adki-na-ubezpieczenie-zdrowotne-w-2026-r.
- ↑Ile wynosi składka zdrowotna — biznes.gov.pl https://www.biznes.gov.pl/pl/portal/001052
- ↑Odliczenie składek na ubezpieczenie zdrowotne PIT — podatki.gov.pl https://podatki.gov.pl/ulgi-i-odliczenia/odliczenie-skladek-na-ubezpieczenie-zdrowotne-pit
- ↑Skala podatkowa w 2026 roku — podatki.gov.pl https://www.podatki.gov.pl/podatki-osobiste/pit/informacje-podstawowe/co-jest-opodatkowane/dochody-z-umowy-zlecenia-lub-o-dzielo
- ↑Kwota zmniejszająca podatek w zaliczkach — biznes.gov.pl https://www.biznes.gov.pl/pl/portal/00234
- ↑Podatek liniowy — biznes.gov.pl https://www.biznes.gov.pl/pl/portal/00253
- ↑Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych — biznes.gov.pl https://www.biznes.gov.pl/pl/portal/00263
- ↑Ulga na start – 6 miesięcy bez składek na ubezpieczenie społeczne — biznes.gov.pl https://www.biznes.gov.pl/pl/portal/00285
- ↑Obniżone składki ZUS przez 24 miesiące — biznes.gov.pl https://www.biznes.gov.pl/pl/portal/00286
- ↑Jak odliczyć składki ZUS przy rozliczaniu podatku — biznes.gov.pl https://www.biznes.gov.pl/pl/portal/00230